BMO ANAYASA DEĞİŞİKLİK TEKLİFİNE İLİŞKİN NE DİYOR? NEDEN?

BMO ANAYASA DEĞİŞİKLİK TEKLİFİNE İLİŞKİN NE DİYOR? NEDEN?

16 Nisan 2017 günü yapılacak halk oylaması ile Türkiye geleceğini, nasıl yaşayacağını ve yönetileceğini belirleyecek. Oylamaya sunulan Anayasa değişiklik paketi, “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi”ne geçişi ve bağlı değişiklikleri öngörüyor.

Bilgisayar Mühendisleri Odası olarak, mesleki ve toplumsal sorumluluğumuz gereği paketin içeriğine dair kamuoyunu bilgilendirmek üzere çalışmalar yürütürken karşı karşıya kaldığımız soruları yanıtlama ve Anayasa paketini bir de Oda ve meslek alanı açısından değerlendirme ihtiyacı doğmuştur.

Oylamaya 9 gün kala, birbirimizi dinlemeye, anlamaya, tartışmaya ihtiyaç duyduğumuz bu günlerde hazırlanan metni üyelerimizin ve kamuoyunun bilgilerine sunuyoruz.

BMO Anayasa Değişikliği Teklifi İle İlgili Neden Görüş Bildiriyor? Bildirmeli mi?

Anayasalar toplumsal sözleşmelerdir ve Anayasa değişikliği ile ilgili olarak, tüm gerçek ve tüzel kişilerin görüş açıklama, kamuoyu oluşturma hakkı vardır. BMO için  ise, Anayasa değişikliği ile ilgili görüş açıklamak bir toplumsal sorumluluk ve Anayasal hak olmanın ötesinde Anayasal bir yükümlülüktür. 
Anayasa’nın 108. Maddesi’nde yapılacak değişiklikle, Cumhurbaşkanı’na bağlı olan Devlet Denetleme Kurulu’na, Birliğimiz TMMOB ve bağlı meslek örgütümüz BMO gibi kamu kurumu niteliğinde idari özerkliği olan yapılara idari soruşturma yetkisi verilmektedir. BMO’nun bu değişikliğe kayıtsız kalması mümkün değildir.

 Anayasa Değişikliği Teklifi Toplumun Bütün Kesimleri Sürece Dahil Edilerek mi Hazırlanmıştır? 

Bugün, oylamamız beklenen  Anayasa değişikliğinin, Anayasa’da belirtilen demokrasi ve hukuk devleti ilkeleriyle bağdaşmayacak şekilde, kapsamlı bir tartışma ve bilgilendirme süreci işletilmeden topluma dayatıldığı görülmektedir.

Anayasa Değişikliği Teklifine İlişkin Halk Oylaması  Nasıl Bir Ortamda Gerçekleşiyor? 
Anayasa değişikliği teklifine ilişkin halk oylaması OHAL koşullarında, toplumsal kutuplaşmanın/ayrışmanın, şiddet ve baskının her alanda kendisini yoğun şekilde hissettirdiği, özgürlüklerin askıya alındığı bir dönemde gerçekleşmektedir.

Anayasa Değişikliği Teklifine Onay Vermemizi Bekleyenlerin Meslek Alanımıza Yönelik Dönem Karnesi Nasıl?

Ülkenin en gerçek ve ciddi sorunu buymuş gibi anayasa değişikliğini önümüze getirenlerin dönemini kendi açımızdan değerlendirdiğimizde; ülkenin bilgisayar ve teknik eleman ihtiyacı göz önüne alınmadan, akademik kadro ve alt yapı desteği düşünülmeden, plansız ve kontrolsüz açılan üniversite ve bölümlerle her geçen gün bilgisayar mühendisi mezun sayısı artmıştır. Bugün toplam 110 farklı üniversitede, farklı program başlıkları altında mezun olan meslektaşlarımızın sayısı yaklaşık 10.000’i bulmaktadır. Buna rağmen kamuda merkezi atamayla ve/veya sözleşmeli olarak istihdam edilenlerin sayısı mezun sayısının %10’u değildir. Bu durum özel sektör ve akademide de değişmemektedir. Meslek alanımızın en büyük problemlerinden biri olan işsizlik, en fazla yeni mezun, genç meslektaşlarımız arasında görülmektedir. Mesleğe daha adımını atar atmaz bu sorunla karşılaşan meslektaşlarımızın sorunları işe girdikten sonra da artarak devam etmektedir. Güvencesizlik, artan mezun sayısı, ilk okuldan üniversiteye kadar eğitim ve teknik eleman ve mühendis kavramlarının içinin boşaltılmaya çalışılması beraberinde sömürü ve çalışma koşullarının ağırlaşmasını doğurmuştur. Hafta sonu da devam eden, karşılığı ödenmeyen fazla mesailer,  düşük ücretler, ağır çalışma koşulları ve mesleğin vasıfsızlaştırılması can yakıcı biçimde meslektaşlarımızı etkilemektedir.   Artan iş kazaları ve ölümler, KHK’larla işlerinden, geleceklerinden ve hatta bazen yaşam haklarından olan insanlar, çalışma koşullarındaki gelinen dehşet verici noktayı işaret etmektedir. Bu problemlerin çözülmesi değil,  daha da büyümesi yönünde atılan adımların yanında meslek alanına dair yaşadıklarımızın en çarpıcı örnekleri şu başlıklarda sıralanabilir:

 2014 Şubat ayında İnternet sansürünü daha da derinleştirecek ve İnternet’in denetimini kurumsallaştıracak 5651 sayılı kanunda değişiklik kabul edilmiştir.

 Yaşanan İnternet kesintileri ve uygulanan sansür politikaları nedeniyle toplumun bilgiye erişim hakkı sürekli olarak ihlal edilmiştir.

 Sosyal medya platformları takibe alınmış, pek çok paylaşım ve tweet mahkeme kararıyla kaldırılmış ya da engellenmiştir.

 İnternet’e erişime yönelik engellemeleri aşmak için kullanılan VPN sitelerine erişimler de engellenmiştir.

 2016 Ekim ayında basın-yayın kuruluşları ve web sitelerine yönelik sansür Google Drive, OneDrive, Dropbox, Archive.org ve GitHub gibi yaygın kullanılan servislere kadar genişlemiştir.

 Kış saati uygulaması kararı alınırken yaşamsal öneme sahip bilgi sistemleri gereğince dikkate alınmamış, yeterli alt yapı hazırlığı yapılmamıştır.

 Yaklaşık 50 milyon kişinin kimlik bilgilerinden ev adreslerine kadar mahremiyet kapsamındaki birçok veri bir anda internet üzerinden erişilebilir olmuştur.

BMO Anayasa Değişiklik Teklifi İçin Ne Diyor?
Mevcut anayasa ile kişi hak ve hürriyetlerine bugün bile yukarıda sıraladığımız müdahaleler mümkünken, yasama, yürütme ve yargı organlarının yetkilerinin tek elde toplandığı bir anayasa değişikliğinde bu özgürlüklerin nasıl bir geleceğin beklediğini tahmin etmek zor değildir.

Anayasa değişikliği paketi, gerek oluşum süreci, gerek içeriği açısından bir toplumsal uzlaşı metni olarak tasarlanmamış ve şekillenmemiştir.

Paket, toplumdan yalıtık bir şekilde hazırlanmış, OHAL döneminde, demokrasi ve özgürlüklerin askıya alındığı koşullarda halk oyuna sunulmuştur.

Pakette,  toplumun işsizlik, açlık, yoksulluk sorunları; sosyal güvence, demokrasi, mutlu ve huzurlu yaşam talepleri görmezden gelinmektedir.

Meslek alanlarımızda istihdamın genişletilmesi ve geliştirilmesi için hiçbir çözüm önerisi içerilmemektedir.

Odamız  gibi kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının özerk yapısını ortadan kaldıracak boyutlara sahiptir.

Meclis fiilen işlevsiz hale getirilmekte, denetim mekanizmaları ortadan kaldırılmakta, bir anayasanın olmazsa olmazı kuvvetler ayrılığı terk edilerek, yasama, yargı, yürütme yetkileri tek elde toplanmaktadır.

Özetle bu paketle bizden oylamamız beklenen bir anayasa değişikliği değil, Cumhuriyet’in tarihsel birikiminin ve parlamenter sistemin terk edilmesi ve ülkenin geleceğinin tek bir kişinin iradesine teslim edilmesidir.

Tam da bu nedenlerle BMO olarak diyoruz ki;

Mühendislik mesleği ancak ve ancak bilimin ve aklın temel alındığı, geçmişin değil geleceğin hedeflendiği, laik ve demokratik bir ülkede gelişebilir.

Mesleğimizin icrası için gerekli bilimsel, özgür ve demokratik koşulları bütünüyle ortadan kaldıracak böyle bir düzenlemeye onay vermemiz mümkün değildir.

Biz bilimi ve tekniği halkın hizmetine sunmak için yola çıkmış Bilgisayar Mühendisleri olarak oylarımıza sunulan Anayasa değişiklik teklifine HAYIR demeyi meslek etiğimizin, kamusal ve toplumsal varlığımızın gereği; özelde mesleğimize ve meslektaşlarımıza, genelde ise ülkemize, halkımıza ve yarınımız olan çocuklara karşı sorumluluğumuz/borcumuz olarak görüyoruz.

Bilgisayar Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu