2006 YILINDA ÇALIŞMA İZNİ İÇİN BAŞVURAN YABANCI MİMAR VE MÜHENDİSLERİN 118'İ İÇİN OLUMLU, 11'İ İÇİN OLUMSUZ GÖRÜŞ BİLDİRİLDİ

Hükümet, Komisyonlardan geçerek Meclis gündeminde bekleyen Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Tasarısı‘yla yabancı mühendislere ayrıcalıklar tanıyıp, Türkiye‘de çalışma koşullarını Türk vatandaşı mühendislerden bile daha kolay hale getirmeye çalışırken, rakamlar yabancıların çalışma izinleri konusunda o kadar da zorluk yaşamadığını gösteriyor.

Türkiye‘de çalışabilmek için 2006 yılında başvuruda bulunan 129 mimar ve mühendisinin yüzde 91.5‘ine TMMOB Yönetim Kurulu tarafından olumlu görüş bildirildi. Başvuruda bulunanların 118‘i için olumlu görüş verilirken, olumsuz görüş bildirilen başvuru sayısı yalnızca 11 olarak belirlendi.

İstatistiklere bakıldığında, en çok izin verilen ülkeler; İran, Yunanistan ve İspanya oldu. Yunanistan ile İspanya‘dan başvuran 10 kişinin tamamına, İran‘dan başvuran 12 kişinin ise 10‘una çalışma izni için olumlu görüş bildirildi. Bu üç ülkeyi, 9 izinle Avusturya, 8 izinle Azerbaycan, 7‘şer izinle Almanya ve Fransa, 5‘er izinle Irak ve Suriye, 4 izinle ABD izledi.

Odalara göre dağılıma bakıldığında ise, en çok başvuru Elektrik Mühendisleri Odası‘nın alanında yer aldı. Branşları Elektrik Mühendisleri Odası‘nın kapsamında giren 36 başvuru yapıldı ve bunun 32‘si için Oda‘dan olumlu görüş geldi. Makina Mühendisleri Odası‘nın alanı içine giren mühendislik branşlarında faaliyet göstermek için 31 başvuru yapıldı ve 29‘u için olumlu görüş verildi. Bunu, 16‘sı olumlu sonuçlanan 17 başvuruyla İnşaat Mühendisleri Odası izledi. Bir yıl içinde Türkiye‘de mimarlık mesleğini yapmak için başvuran 12 kişinin tamamına da olumlu görüş bildirildi.

Çalışma izni için başvuranların sayısı son iki yılda hızlı bir artış gösterdi. 2004 yılında 38‘i olumlu sonuçlanan 41 başvuru yapılırken, 2005‘de bu sayı 96‘sı olumlu sonuçlanmış 105 başvuruya yükseldi. 2006‘da ise başvuru sayısı bir önceki yıla göre yüzde 22 oranında arttı ve 129‘a yükseldi. İzin verilme oranı ise 118 kişiyle yüzde 91.5 oranında gerçekleşti.

Halen yürürlükte bulunan yasayla, Türkiye‘de mesleğini icra etmek için gelen yabancı mimar ve mühendislerin çalışma izinleri, Bayındırlık ve İskan Bakanlığı ile TMMOB‘nin görüşü alındıktan sonra Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı‘nca veriliyor. Ancak, ilgili komisyonlardan geçerek TBMM gündeminde bekleyen ve yabancıların çalışma izinlerini yeniden düzenleyen yasa tasarısı, Türk vatandaşlarını kendi ülkelerinde ikinci sınıf vatandaş durumuna düşürüyor.

Söz konusu yasa tasarısına göre, Türk vatandaşı, yurtdışından akredite olmayan bir yükseköğretim kurumundan mezun ise, YÖK Yasası‘nın 7. maddesi gereğince seviye tespit sınavına tabi tutulacak. Seviye tespit sınavında başarılı olmayanlar, yükseköğretim kurumu mezunu sayılmadıkları için mühendis, mimar ve şehir plancısı unvanına sahip olamayacaklarından mesleki faaliyette de bulunamayacaklar. Bir yabancının akredite olmamış bir yükseköğretim kurumundan mezun olmasının ise bir önemi bulunmayacak. Yabancının veya çalıştıran firmanın beyanı esas alınarak, bu kişilere mesleki faaliyette bulunma olanağı tanınacak. Tasarının yasallaşması ile mühendis, mimar ve şehir plancısı unvanlarını kullanarak mesleğini icra eden kişilerin gerçekten mimar ya da mühendis olduğunu denetlemenin önü kapatılmış olacak.