15-16 HAZİRAN 1970, TÜRKİYE MÜCADELELER TARİHİNİN ÖNEMLİ GÜNLERİNDENDİR

15-16 HAZİRAN 1970,
TÜRKİYE MÜCADELELER TARİHİNİN
ÖNEMLİ GÜNLERİNDENDİR

15-16 Haziran 1970 de ve sonrasında yaşanan neydi?

Dönemin siyasal iktidarının, 274 ve 275 sayılı yasaları değiştirerek, sendika seçme özgürlüğünü ortadan kaldırarak, sendikal tekel yaratmayı hedeflediği günler yaşanmaktaydı. Gelişmeler üzerine Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu (DİSK) Anayasa‘nın tanıdığı direnme hakkını kullanacağını açıkladı. İşçiler 15-16 Haziran‘da İstanbul sokaklarını işgal ettiler. İstanbul ve çevre illerdeki tüm fabrikalarda üretim durdu, işçiler kent meydanlarına aktı. Haliç köprüleri açıldı. Boğaz‘da vapur ve motor ulaşımı kesildi. 16 Haziran‘da, Kadıköy Meydanı‘nda polislerin, sayıları onbinleri aşan işçi kitlesinin üzerine açtığı ateş sonucu Mutlu Akü Fabrikası‘dan Yaşar Yıldırım, Vinleks‘ten Mustafa Bayram ve Cevizli Tekel Fabrikası‘ndan Mehmet Gıdak adlı işçilerle birlikte bir esnaf ve bir de polis yaşamını yitirdi, yüzlerce işçi yaralandı. Sıkıyönetim ilanına ve işverenlerin işbaşı yapılması konusunda askerleri yardıma çağırmasına rağmen Türk Demir Döküm, Sungurlar, Derby, Elektrometal, Rabak, Auer, Çelik Endüstrisi, Otosan, Arçelik, Vita başta olmak üzere birçok işyerinde direnişler sürdü. Sendikalar ve toplu sözleşme yasalarında yapılmak istenen değişiklikleri protesto etmek için İzmir‘de Lastik-İş, T. Maden-İş ve Gıda-İş‘e bağlı işyerlerinde 18 Haziran‘da bir gün süreli grev yapıldı. 15-16 Haziran direnişine katıldıkları gerekçesiyle ücretleri kesilen Gıslaved işçileri 13 Ekim‘de başlattıkları oturma grevini, direnişe döndürdü. Güvenlik güçleri fabrikaya girmek için iş makinaları kullanıp duvarı yıktı, içeri girdiklerinde işçilerin üzerine ateş açıldı ve Lastik-İş üyesi Hüseyin Çapkan öldü. Yarım saati aşan bir çatışmanın sonucunda çok sayıda işçi de yaralandı. Çapkan‘a binlerce işçinin katıldığı bir tören yapıldı. Aliağa rafinerisi inşaatında çalışan Yapı-İş Sendikası (YİS) üyesi iki yüz seksen işçi 6 Ağustos‘ta greve başladı. İşveren, grevi kırmak için çeşitli baskı yöntemlerine başvurdu. 22 Ağustos‘ta şantiyeye mühendisleri taşıyan aracın şoförü Yapı-İş Genel Başkanı Necmettin Giritlioğlu‘nu öldürdü.

Yıl 1970 idi. Sonra 12 Mart 1971 karanlığı geldi. Sonra 12 Eylül 1980 karanlığı.

TMMOB, "bütün çalışanlara grevli, toplu sözleşmeli sendikalaşma hakkının tanınması"nı savunur. Çalışanların örgütlenmelerinin önündeki, tüm engellerin kaldırılmasını savunur. Üreterek büyüyen ve paylaşarak gelişen bir ülkede insanca ve barış içinde yaşamayı savunur. Bağlı odaları ve üyeleriyle birlikte ülkedeki ve dünyadaki emek güçleriyle dayanışma içinde, bağımsızlıkçı, eşitlik ve özgürlükçü bir Türkiye ve Dünya için çalışmalarını sürdürür.

TMMOB, "Kurtuluş yok tek başına, ya hep beraber ya hiç birimiz" demektedir.

TMMOB, DİSK‘i sevgiyle selamlamaktadır. DİSK‘e bağlı sendikaların üyelerinin sorunlarını kendi sorunu olarak görmektedir.

TMMOB, Türkiye mücadeleler tarihinin önemli günlerinden gördüğü 15-16 Haziranı, 15-16 Haziran direnişini yaratanları bir kez daha selamlamaktadır

Mehmet SOĞANCI
TMMOB Yönetim Kurulu Başkanı